Canontegel 14 1940-1945 Herdenk, bezin, wees waakzaam

De tekst ‘Herdenk – Bezin – Wees Waakzaam’ staat op de plaquette van het Vrijheidsmonument Eemnes. Daarvoor is bewust gekozen bij de realisatie van het monument in 1987. Het is een toekomstgericht monument, wat uitgebeeld is door klauterende kinderen. Het monument vergeet niet de oorlogsslachtoffers, zowel de tien Eemnesser inwoners die hier en elders, als de 19 geallieerde vliegers die op Eemnesser grondgebied omkwamen ten gevolge van de Tweede Wereldoorlog. Zij zijn alle in het kader van het herdenken op de plaquette vermeld.

Met herdenken van wat er is gebeurd, is men er niet. ‘Bezin’ bedoelt proberen te begrijpen hoe het is gekomen dat die vreselijke dingen zijn gebeurd, zodat voorkomen wordt dat zoiets weer kan gebeuren. We hebben het dan over zaken als rassenwaan, i.c. joden- en vreemdelingenhaat, fascisme, extreem nationalisme, territoriale machtsuitbreiding ten koste van andere volkeren. Dank zij de paraplu van de zogenaamde Pax Americana kent het bloedige slagveld Europa van weleer (1870-1871, 1914-1918, 1939-1945) sinds 1945 een ongekende 75-jarige vrede en welvaartsontwikkeling.

Het is niet vanzelfsprekend dat dat eeuwig zo blijft. Allerhande ontwikkelingen bedreigen die toestand. De Verenigde Staten van Amerika trekt zich in zichzelf terug, welvaartsverdeling over de hele wereld en grote opkomende autoritaire staten knagen aan onze materiële welvaart, met ontevredenheid tot gevolg. Ook klimaatzorgen trekken een zwarte wissel op een vanzelfsprekend geachte welvaart. Een ontevreden bevolking staat net als in de jaren 1930 open voor populistische dromerij en beloften. De waakzaamheid is nu zeer relevant en betreft niet alleen de ontwikkelingen buiten Nederland of de Europese Unie, maar ook die daarbinnen.

De afbeelding hierbij verbeeldt één van de drie bommenwerpers die op Eemnesser grondgebied zijn neergekomen (twee RAF Lancasters op land, een USAAF Liberator in het IJsselmeer), waarbij 19 van de 23 bemanningsleden zijn omgekomen.

Related posts